Sức khỏe BLÓG

Trang tin tổng hợp các vấn đề sức khỏe, gia đình. Chia sẻ kinh nghiệm cuộc sống, tình yêu, giới tính dành cho tất cả mọi người
Showing posts with label Viêm họng. Show all posts
Showing posts with label Viêm họng. Show all posts

Viêm thực quản do uống thuốc không đúng cách

Các nhà khoa học đã ghi nhận những thuốc kháng sinh, kali chlorid, sulfat sắt, aspirin; thuốc chống viêm steroid và không steroid... khi uống thường làm cho thực quản bị viêm mà nguyên nhân cơ bản là do cách uống thuốc.


Uống thuốc không đúng cách có thể gây viêm thực quản (ảnh minh họa)



Trên thực tế, các nhà khoa học ghi nhận có khoảng gần 50% các trường hợp viêm thực quản có nguyên nhân cơ bản do người bệnh nuốt chửng viên thuốc, khi uống thuốc không uống kèm theo một lượng nước phù hợp hoặc chỉ uống rất ít nước; nhất là uống thuốc vào buổi tối ngay trước lúc nằm ngủ mà trong giấc ngủ người bệnh không cảm thấy khó chịu do viên thuốc lưu lại trong thực quản.



Ngoài ra còn có một số nguyên nhân khác tạo nên yếu tố thuận lợi làm cản trở sự lưu thông của thực quản như có khối u, bị hẹp thực quản, thực quản bị chèn ép từ bên ngoài, thực quản bị trì trệ do giảm phản xạ co bóp.



Triệu chứng lâm sàng phát hiện được ở người bệnh với cảm giác đau ở vùng sau xương ức, nuốt khó, nuốt đau; một số ít bệnh nhân có cảm giác còn viên thuốc trong thực quản. Biện pháp đầu tiên phải xử trí là thực hiện việc nội soi thực quản sẽ thấy được những thương tổn bệnh lý ở niêm mạc thực quản từ những nốt loét nhỏ bằng đầu kim đến những tổn thương chiếm cả vòng thực quản trên một đoạn khoảng chừng vài centimét.



Vị trí thương tổn thường thấy ở ngang quai động mạch chủ, hay gặp ở những người cao tuổi do động mạch vành bị xơ cứng làm cho quai động mạch chủ phồng ra và chèn ép lên thực quản; cũng có những trường hợp tổn thương ở đoạn cuối của thực quản.



Những triệu chứng bệnh lý này cũng giống như những triệu chứng bệnh lý cơ năng khác, thường biến mất và hết hẳn trong khoảng thời gian từ 3 ngày đến 6 tuần sau khi tống thoát được viên thuốc ra khỏi thực quản. Hiếm khi gặp các trường hợp để lại di chứng hẹp thực quản, gây tai biến chảy máu hoặc thủng thực quản dẫn đến tai biến làm cho bệnh nhân bị tử vong tuy trên thực tế y văn đã ghi nhận xảy ra ở một số người bệnh. Ngoài biện pháp xử trí là phải giải phóng, đưa viên thuốc ra khỏi thực quản, có thể dùng một số thuốc như lidocain để giảm đau và các thuốc ức chế histamin H2 hoặc ức chế bơm proton, sucralfat để ngăn chặn tác hại của acid dịch vị có thể trào ngược lên làm tổn thương niêm mạc của thực quản.



Việc uống thuốc viên để điều trị bệnh tưởng chừng như đơn giản nhưng nếu uống không đúng cách có thể gây nên bệnh lý viêm thực quản. Vì vậy thầy thuốc và các cơ sở y tế cần khuyên nhủ, khuyến cáo người bệnh nên uống nhiều nước sau khi nuốt viên thuốc, không nên nuốt chửng viên thuốc mà không cần uống một lượng nước phù hợp đi kèm và chú ý không nên đi nằm ngủ ngay sau khi uống thuốc.



TTƯT.BS Nguyễn Võ Hinh

Read More...

Một số bài thuốc chữa viêm họng hiệu quả

Viêm họng có 2 triệu chứng là chứng thực và chứng hư. Vỏ quả lê, quả quất, hoa kinh giới, khế chua, cây rẽ quạt... là những bài thuốc chữa viêm họng hiệu quả.

Lương y Đinh Công Bảy, Tổng thư ký Hội Dược liệu TP HCM phân tích về các dạng viêm họng và các bài thuốc điều trị cũng như phòng ngừa bệnh.

Viêm họng thường có những triệu chứng ban đầu như: ngứa trong họng, khan tiếng, có khi sốt, nhức đầu, đau họng khi nuốt. Bệnh thường phát vào mùa thu đông, phát triển nhiều vào những lúc có gió lạnh bất ngờ.

Theo đông y, viêm họng có 2 triệu chứng là chứng thực và chứng hư. Chứng thực là khi cơ thể đang bình thường nhưng bị nhiễm ngoại tà quá mạnh (cảm lạnh, không khí bị ô nhiễm…) gây ra viêm họng. Chứng hư là thể trạng yếu đuối, sức đề kháng giảm sút, nên dễ bị viêm họng khi thời tiết, môi trường có biến đổi nhẹ.


Qủa quất (tắc) rất hiệu quả trong điều trị viêm họng, cả chứng thực lẫn chứng hư. Ảnh: traicaymiennam

Nếu gặp chứng thực, chỉ cần dùng một số cây thuốc có tác dụng bảo vệ hầu họng, trục đuổi tà khí là đủ. Nếu gặp chứng hư, cần dùng thêm các vị thuốc bổ phế, nhuận phế, thanh phế, kết hợp với chế độ ăn uống đầy đủ các chất dinh dưỡng.

Bài thuốc với viêm họng chứng thực:

- Nước sôi để ấm 300ml pha với 50g muối và một muỗng cà phê nước cốt chanh. Ngậm nhiều lần trong ngày hoặc ngậm nuốt dần.

- Quả sơn tra 30g, lá chè 6g, đường phèn 30g. Sắc với 500ml nước, còn lại 200ml, chia 2 lần uống lúc đói bụng.

- Vỏ quả lê 10g, vỏ cây mía (mía lau càng tốt) 15g. Hai thứ rửa sạch, sắc với 650ml nước, còn lại 300ml, dùng uống thay nước chè trong ngày.

- Cây thanh hao (thanh cao, hương cao) 25g, hương nhu 5g, ké đầu ngựa 10g. Sắc với 650ml nước, còn lại 300ml, chia 2-3 lần uống trước bữa ăn.

- Hoa kinh giới (kinh giới tuệ) 12g, cát cánh 12g, cam thảo 4g. Sắc với 500ml nước, còn lại 200ml, chia 2 lần uống trước bữa ăn.

- Quả quất (tắc) ướp muối 5-10 quả, nấu với 650ml nước, còn lại 300ml, uống thay nước chè trong ngày. Có thể đâm nát, chế nước sôi để nguội vào quậy đều để uống.

- Thân rễ cây rẽ quạt (xạ can, biển trúc) ngâm nước vo gạo 1-2 ngày, xắt mỏng, phơi khô để dùng dần. Khi dùng, lấy 3-6g tán bột mịn để ngậm nuốt nước dần. Có thể sắc với 300ml nước, còn lại 100ml, ngậm nuốt dần.

Bài thuốc với viêm họng chứng hư:

- Phối hợp vị thuốc rẽ quạt 3-6g với các vị thuốc khác: mạch môn 10g, húng chanh 8g, cam thảo đất 6g. Sắc với 650ml nước, còn lại 300ml, chia 2-3 lần uống trước bữa ăn.

- Dùng bài quả quất như ở trên, phối hợp với: nước cốt gừng ½ muỗng cà phê, mật ong 20-30g, để tăng cường hiệu lực của thuốc.

- Củ sắn dây khô 20g, rau má 20g, mạch môn 10g, cam thảo đất 8g. Sắc với 650ml nước, còn lại 200ml, chia 2 lần uống trước bữa ăn.

- Khế chua 500g, rửa sạch, giã nhuyễn vắt nước cốt, hoà với ít muối ngậm nuốt dần. Hoặc ăn 1-2 quả khế, chấm với ít muối.

Nếu sinh hoạt trong môi trường có nhiều yếu tố bất lợi, có thể gây viêm họng (có nhiều khói, bụi, hoá chất…), nên sử dụng các thức uống sau để phòng ngừa:

- Nước nho, cà rốt: Nho tưoi 25 - 30 quả, cà rốt 1 củ vừa, lê 1 quả, nước chanh vắt 1 muỗng canh.

Trước tiên, rửa nho, cà rốt, lê cho thật sạch, xắt nhỏ, cho vào máy xay. Xay xong cho nước cốt chanh vào khuấy đều để uống. Một tuần uống 2-3 lần.

Thức uống này có tác dụng làm tăng cường thể lực, phòng ngừa cảm mạo, viêm họng, ngoài ra còn giúp làm tươi sắc mặt.

- Nước củ sen: Củ sen tươi 150g, táo tây 1 quả, nước chanh vắt 1 muỗng canh.

Rửa củ sen thật sạch, xắt miếng nhỏ, xay chung với táo tây và một lương nước vừa đủ. Sau khi xay nhuyễn, cho nước cốt chanh vào khuấy đều để uống. Có thể thêm ít đường hoặc mật ong cho dễ uống. Một tuần uống 2-3 lần.

Lương y Đinh Công Bảy

Read More...

Làm gì khi bị khàn tiếng

Khàn giọng (khan tiếng) có thể là một tình huống cấp tính của tắc nghẽn thanh quản, gây nguy hiểm tức thời đòi hỏi phải giải quyết cấp cứu như sốc phản vệ, bỏng đường hô hấp, dị vật, bệnh bạch hầu thanh quản... nhưng phần lớn đa số lành tính có thể can thiệp sớm mang lại hiệu quả cao. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng là dấu hiệu đe dọa tiềm ẩn của chứng bệnh ung thư. Vậy bạn sẽ làm gì khi mình khàn giọng?

Nguyên nhân gây khàn giọng

Nguyên nhân tiên phát:

- Viêm thanh quản cấp tính: viêm thanh quản do virút, viêm thanh quản do vi khuẩn, viêm nắp thanh quản cấp tính, viêm phế quản do vi khuẩn.

- Viêm thanh quản mãn tính: khói thuốc lá tiếp xúc: kích thích và gây viêm thanh quản phù nề dây thanh âm.

Hét to, nói to… nhiều (nguyên nhân phổ biến nhất); trào ngược dạ dày (trào ngược viêm thanh quản); polyp thanh quản, Khối u thanh quản; dị vật; nang dây thanh.

- U hạt chấn thương (Traumatic Granuloma) do từ đặt nội khí quản.

Nguyên nhân thứ phát: do suy giáp, nhược cơ, liệt hành tủy, các bệnh hệ thống khác: viêm khớp dạng thấp, gout, lupus đỏ hệ thống, chấn thương (ví dụ như đặt nội khí quản).
Nguyên nhân gây tổn thương thần kinh thanh quản: phẫu thuật (tuyến giáp, cổ, ngực); các bệnh ác tính: ung thư tuyến giáp, ung thư thực quản, ung thư phổi; bệnh lý thần kinh: bệnh thần kinh đái tháo đường, bệnh lý thần kinh do virút.



Khàn tiếng có thể là triệu chứng của một bệnh ung thư (Ảnh minh họa)

Nguyên nhân gây khàn giọng chức năng (không có nguyên nhân gây tổn thương thực thể): chứng khó phát âm do co thắt, chứng tắt tiếng (hoàn toàn không có tiếng nói)…

Những yếu tố thuận lợi:

Khô niêm mạc thanh quản, ví dụ: độ ẩm thấp, tắc nghẽn mũi, hút thuốc lá, ô nhiễm không khí hoặc phản ứng phụ của thuốc(như thuốc kháng histamine, hít steroids, và những chất chống tiết cholin (anticholinergics); nhiễm trùng đường hô hấp trên; mất tính đàn hồi của dây thanh âm do tuổi tác (lão hóa của giọng nói).

Điều trị khàn giọng như thế nào?

Việc điều trị sẽ dựa vào những nguyên nhân gây bệnh. Điều trị thường bao gồm nghỉ ngơi(hạn chế nói), luyện âm, dùng thuốc men và/ hoặc phẫu thuật. Các biện pháp không cần phẫu thuật là chữa trị chọn lựa đầu tiên đối với hầu hết các tổn thương lành tính của thanh quản. Bạn nên lưu ý: bất kỳ bệnh nhân bị khàn giọng kéo dài trên 3 tuần không rõ nguyên nhân cần khám và xét nghiệm để loại trừ bệnh ác tính.

Chữa trị không phẫu thuật

Giữ gìn giọng nói: hạn chế nói được sử dụng cho viêm thanh quản cấp tính, nói chung là các trình trạng khác gây sưng, phù nề cấp tính thanh quản. Trong giai đoạn nghỉ ngơi, bạn nên hạn chế các hành vi lạm dụng giọng nói, hát để ngăn chặn thiệt hại thêm dây thanh âm, thời gian khoảng từ một tuần đến vài tuần tùy thuộc vào từng bệnh lý và cân bằng vấn đề khác, như bạn cần phải sử dụng tiếng nói tại nơi làm việc.

Điều trị bằng thuốc men: gồm thuốc kháng sinh, thuốc chống viêm corticoid, thuốc tiêu nhầy, thuốc chống trào ngược, và các thuốc chống viêm non- steroid. Cụ thể:

Điều trị trào ngược dạ dày - thực quản (nếu nghi ngờ): lưu ý về chế độ ăn uống. Các thuốc điều trị bệnh dạ dày như thuốc ức chế bơm proton, thuốc kháng tiết acid, thuốc bảo vệ niêm mạc dạ dày…

Điều trị các bệnh như trên đã đề cập như: nghiện rượu, dị ứng viêm phế quản, viêm thanh quản…

Luyện âm: bác sĩ sẽ hướng dẫn các kỹ thuật để giảm thiểu các hành vi có hại và những cách thức để đạt được hiệu quả phát âm tốt. Bao gồm: kỹ thuật vệ sinh thanh âm, thư giãn và hít thở, các bài tập luyện âm (gồm các bài tập để tăng cường các dây thanh âm, giúp thư giãn và tập thở và các bài tập nhằm cải thiện). Luyện âm có thể hỗ trợ điều trị có hiệu quả cho cả hai tình huống do tổn thương thực thể (như nốt sần và polyp) và do nguyên nhân không có tổn thương thực thể (như khàn tiếng do căng cơ).

Nên khám bác sĩ nếu:

- Khó thở hoặc khó nuốt.

- Khàn giọng kèm theo chảy nước dãi, nước mũi, đặc biệt là ở trẻ nhỏ.

Trẻ em dưới 3 tháng tuổi bị khan giọng.

- Khàn giọng kéo dài hơn 1 tuần đối với trẻ em, hoặc 3 tuần đối với người lớn.

Chuyển đến bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng: nếu như việc điều trị xem ra không thay đổi và không có cải thiện, để kiểm tra tỉ mỉ giọng nói và làm các đánh giá sâu hơn nhờ những phương tiện chẩn đoán như nội soi...

Chữa trị bằng phẫu thuật việc điều trị bằng phương pháp này: tùy thuộc vào nguyên nhân và mức độ mà hướng xử lý khác nhau, như: từ tiêm chích thuốc, điều trị bằng laser, mổ nội soi hoặc mổ hở với phạm vi khác nhau.

Với chứng khó phát âm do co thắt (spasmodic dysphonia): điều trị bằng chích botulinum toxin hoặc vào các cơ nhẫn - phễu sau, hoặc vào các cơ nhẫn - giáp.



Nên đi khám bác sĩ khi tình trạng khàn tiếng kéo dài (Ảnh minh họa)

Thường hay gặp là phẫu thuật những tổn thương như nang dây thanh (thường được chỉ định cắt càng sớm càng tốt), các nốt sần và các polyp nếu có, hiệu quả nhất hiện nay là qua ống nội soi mềm. Ngoài ra, với trường hợp ung thư thanh quản thì tùy thuộc mức độ mà bác sĩ có thể áp dụng phẫu thuật bảo tồn hay cắt một phần thanh quản, hay cắt bỏ thanh quản toàn phần, sau phẫu thuật này người bệnh phải thở qua lỗ mở của khí quản trực tiếp khâu nối ra vùng da ở cổ, đi kèm tia xạ và vô hóa chất.

- Bác sĩ có thể áp dụng phương pháp phẫu thuật khác nhau để điều trị liệt dây thanh âm (vocal cord paralysis.)…

Tự chăm sóc tại nhà

Khàn giọng có thể diễn ra trong khoảng thời gian ngắn (cấp tính) hoặc lâu dài (mãn tính).
Nghỉ ngơi và theo thời gian có thể cải thiện khàn giọng. Khóc, la hét, và nói quá nhiều hoặc hát to quá có thể làm cho khàn tiếng nhiều hơn. Bạn nên kiên nhẫn, bởi vì quá trình chữa bệnh có thể mất vài ngày đến vài tuần.

Không nói chuyện, trừ khi bạn cần thiết phải nói và tránh thì thầm. Thì thầm có thể làm căng các dây thanh âm nhiều hơn là nói.

Tránh dùng thuốc chống sung huyết như để thông mũi, vì thuốc thông mũi làm khô dây thanh âm và kéo dài tình trạng khan tiếng.

Nếu bạn hút thuốc, nên giảm bớt hoặc ngừng hút thuốc (thuốc và rượu đều là chất kích thích, rượu còn làm mất nước). Giảm dùng caffeine.

Làm ẩm không khí với bình phun hơi nước hoặc uống nước đầy đủ và có thể dùng tắc chưng đường phèn… giảm phần nào khan tiếng.

Theo Bs Nguyễn Hữu Lộc (Sức khỏe đời sống)

Read More...